Πρακτικές εμπειρίες
69
Tentarelli:
Έχω πολύ μικρή συναισθηματική επιρροή από
τις αποτυχημένες συναλλαγές μου. Ξέρω ότι το επενδυτικό
μου ύφος θα συνδέεται πάντα με συναλλαγές που θα έχουν
απώλειες, αλλά και με μια πολύ καλή απόδοση. Διατηρώ
τον έλεγχο των συναισθημάτων μου επειδή διαχειρίζομαι τις
λάθος συναλλαγές με τρόπο που τις τερματίζω γρήγορα όταν
στρέφονται εναντίον μου. Γνωρίζω ότι – όταν κάνω λάθος
σε μια συναλλαγή – το stop θα ενεργοποιηθεί και η ζημιά θα
περιοριστεί. Οι συναλλαγές με απώλειες είναι κυριολεκτικά
ένα κόστος που αποτελεί αναπόφευκτο μέρος της δουλειάς.
Η διαχείριση της ζημίας είναι το κλειδί. Το επενδυτικό μου
ύφος είναι να δέχομαι μικρές απώλειες και να περιμένω για
συναλλαγές με μεγάλα κέρδη.
TRADERS΄: Πώς αισθάνεστε όταν μια συναλλαγή
αποδίδει;
Tentarelli:
Ακολουθώντας μια διαδικασία που καθοδηγείται
από την ποσότητα, θα μπορούσα εύκολα να πω ότι «δεν
αισθάνομαι τίποτα», άλλα όπως συμβαίνει με όλους, μου
αρέσουν οι επιτυχείς συναλλαγές. Ξεπερνάω γρήγορα τις
απώλειές μου αλλά απολαμβάνω την κάθε επιτυχία όσο
οποιοσδήποτε άλλος. Πέρα από την οικονομική ανταμοιβή,
αποτελούν και μια επιβεβαίωση των προγραμμάτων. Όταν
εισέρχομαι σε μια συναλλαγή γνωρίζω ότι ο καθένας μπορεί
να βγάλει μεγάλα κέρδη εάν αποκτήσει την κατάλληλη ορμή.
TRADERS΄: Στη διάρκεια της καριέρας σας, έχουν
αλλάξει τα συναισθήματά σας και πώς; Μπορείτε να
θυμηθείτε πώς αισθανόσασταν στις αρχές και να μας
πείτε πώς άλλαξε αυτό με την πάροδο του χρόνου;
Tentarelli:
Έκανα τη μετάβαση σε μια ποσοτική διαδικασία
επειδή ήμουν πολύ μέτριος διακριτικός επενδυτής. Για χρόνια,
έκανα πολλά από τα βασικά λάθη - υπερβολικές συναλλαγές,
παρορμητικές συναλλαγές, συναλλαγές βάσει ειδήσεων
ή «διαίσθησης». Τον πρώτο καιρό, προσωποποιούσα τις
συναλλαγές μου σε μια προσπάθεια επιβεβαίωσης του
εαυτού μου ως πετυχημένου επενδυτή. Αυτό δεν ήταν
αποτελεσματικό. Τώρα έχω μεταφερθεί στην απέναντι
πλευρά και δέχομαι ότι το μέλλον είναι άγνωστο και ότι όλα
τα γνωστά δεδομένα απεικονίζονται στην τρέχουσα τιμή στην
οθόνη. Πριν από πολύ καιρό διάβασα ότι το πιο αδύναμο
σημείο οποιουδήποτε συστήματος εκτέλεσης συναλλαγών
είναι ο ίδιος ο επενδυτής. Προτού αρχίσω να ακολουθώ τις
τιμές, όντως επιβεβαίωσα αυτή την άποψη.
TRADERS΄: Υπάρχουν πρακτικές που ασκείτε μακριά
από την οθόνη συναλλαγών και, τόσο νοητικά όσο και
ψυχολογικά, σας βοηθούν στο χειρισμό τους;
Tentarelli:
Ο χρόνος που περνάω με τα δυο παιδιά μου
με επαναφέρει σε ισορροπία. Το ίδιο και η γυμναστική
και κλασική μουσική. Ευτυχώς, εγώ δεν συναλλάσσομαι
πολύ συχνά επειδή τα προγράμματά μου ταιριάζουν με
την προσωπικότητά μου και γι’ αυτό είναι μακροπρόθεσμα.
Το μεγαλύτερο μέρος των συναλλαγών μου είναι σε ένα
βαθμό αυτοματοποιημένο και οι είσοδοι και οι έξοδοι
προκαθορίζονται, δηλαδή, αγορά/πώληση stop για τα
ξεσπάσματα ή trailing stops/stop-losses. Εάν ενεργοποιηθεί
ένα stop, η εντολή εκτελείται και προχωράω. Καθώς
ακολουθώ μερικά βασικά προγράμματα, δεν δέχομαι
την πίεση των ενδοημερήσιων συναλλαγών. Εάν, για
παράδειγμα, συναλλάσσομαι ένα πρόγραμμα ξεσπάσματος
200 ημερών ή διάσπασης κινητού μέσου όρου 40
εβδομάδων, δεν είμαι υποχρεωμένος να εξετάζω την οθόνη
όλη την ημέρα. Δεν εκτελώ καθόλου ενδοημερήσιες ή
swing συναλλαγές και, ευτυχώς, δεν εκτελώ πλέον καμία
διακριτική συναλλαγή. Επενδύω πολύ χρόνο στη δοκιμή
και ανάπτυξη των προγραμμάτων μου, έτσι δεν είναι
απαραίτητο να ελέγχω τις αγορές όλη την ημέρα. Επίσης,
αθλούμαι τακτικά, κάνω ειδικά μασάζ και ακούω κλασσική ή
χαλαρωτική μουσική.
TRADERS΄: Αυτό το κάνατε πάντα;
Tentarelli:
Όχι. Συνήθιζα να διαβάζω τα νέα και απόψεις
αναλυτών όλη νύχτα με αποτέλεσμα να καταπονούμαι
νοητικά και συναισθηματικά.
TRADERS΄: Πώς μάθατε να αντιμετωπίζετε τα
συναισθήματα που εκδηλώνονται κατά την εκτέλεση
συναλλαγών;
Tentarelli:
Ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης των
συναισθημάτων είναι η αυτοματοποίηση της διαδικασίας
και η εξαίρεση του εαυτού μου από αυτήν. Εάν βρεθώ σε
κατάσταση παρατεταμένων αρνητικών επιδόσεων, μειώνω
το μέγεθος των συναλλαγών έως ότου σταθεροποιεί η
κατάσταση ή έως ότου αρχίσουν οι θέσεις μου να αποδίδουν
ξανά. Έχω διαβάσει διαφορετικές προσεγγίσεις για το
χειρισμό των περιόδων αρνητικών αποδόσεων ή του
στρες και δεν υπάρχει μια λύση που να ταιριάζει σε όλους.
Πολλοί επιθυμούν να συναλλάσσονται πιο δυναμικά για να
επανέλθουν αλλά εγώ προτιμώ να προστατεύομαι με το να
χάνω λιγότερα σε αρνητικές περιόδους, ιδιαίτερα κατά τη
διάρκεια σημαντικών αντιστροφών τάσης.
TRADERS΄: Μπορείτε να περιγράψετε κάποια
στιγμή της καριέρας σας που όντως επαλήθευσε
το επιχείρημα ότι μεγάλο μέρος της εκτέλεσης
συναλλαγών έχει να κάνει με τον ψυχολογικό
παράγοντα;
Tentarelli:
Ναι, όταν σταμάτησα τις συναλλαγές λόγω
απογοήτευσης και απωλειών. Συνειδητοποίησα ότι δεν